← Bitki Hastalıkları

Gövde öz nekrozu (öz çürüklüğü)

Pseudomonas corrugata (ayrıca P. mediterranea, P. viridiflava, Pectobacterium spp.)

BakteriGövdeBacillus kanıtı: zayıf

Gövde öz nekrozu başta Pseudomonas corrugata olmak üzere P. mediterranea, P. viridiflava gibi bakterilerin neden olduğu bir hastalıktır; özellikle aşırı azot, yüksek nem ve serin gecelerde, hızlı gelişen genç bitkilerde görülür. Gövdenin içi (öz) kahverengi-siyah renk alır, boşalır ve basamaklı bölmeler oluşur; dışta koyu lekeler ve bol hava kökü görülür.

Catara V. 2007. Pseudomonas corrugata: plant pathogen and/or biological resource? Molecular Plant Pathology 8:233–244. DOI

Gövde öz nekrozu belirtisi (temsili görsel)
Temsili görsel · yapay zekâ ile hazırlandı

Gövde öz nekrozu nasıl anlaşılır?

  • Gövdenin dışında uzunca, koyu kahverengi-siyah lekeler; gövde boyunca bol ek (hava) kökleri.
  • Gövde boyuna kesilince öz kısmı kahverengi-siyah, boşluklu, merdiven basamağı gibi bölmeli (kademeli) çürümüş; ileride gövde içi tamamen boşalır.
  • Üst kısımda solgunluk, yaprak sararması.

Bu belirtiyi görürseniz

Benzer görünen bir belirti başka bir hastalıktan, besin eksikliğinden, sudan, soğuktan ya da ilaç ve gübre yanıklığından da kaynaklanabilir. Kesin tanı için ziraat mühendisine ya da il ve ilçe tarım ve orman müdürlüklerine başvurun; gerekirse laboratuvar analizi yaptırın.

Mücadelede Bakanlıkça ruhsatlandırılmış bitki koruma ürünlerini etiketine uygun kullanın. Belirtinin fotoğrafını WhatsApp'tan gönderirseniz ziraat mühendisimiz ön değerlendirme yapar.

Bacillus ile yapılmış bilimsel çalışmalar

Bu hastalıkla ilgili tek doğrudan çalışma B. velezensis (B. amyloliquefaciens grubu) ile yapılmıştır: ZN-S10 suşu, öz nekrozu etmenlerinden P. viridiflava'ya karşı %60,31 kontrol etkinliği sağlamış ve kök bölgesi mikrobiyomunu korumuştur. Meksika'da serada toprağa B. subtilis içeren biyorasyonel programın öz nekrozunu (P. corrugata) azaltmadığı bildirilmiştir. B. subtilis'in tek başına, B. megaterium, B. licheniformis ve B. pumilus ile doğrudan başarılı çalışma bulunamadı; asıl korunma azot ve nem yönetimidir.

Sonuçlar çalışmalarda kullanılan suşa, bitkiye ve deney koşuluna aittir; Proverim için hastalık önleme ya da tedavi beyanı değildir.

B. velezensis (B. amyloliquefaciens grubu) · ZN-S10domates · laboratuvar + sera (saksı)

ZN-S10, öz nekrozu etmeni Pseudomonas viridiflava'nın gelişimini önemli ölçüde engelledi ve hastalığı %60,31 kontrol etkinliğiyle baskıladı; patojenin kök bölgesi bakteri topluluğunda yaptığı bozulmayı azalttı.

Mekanizma: Doğrudan antagonizma, kök bölgesi mikrobiyomunu düzenleme (hastalığa direnç ile ilişkili faydalı bakterileri artırma)

Chen E., Chao S., Shi B., Liu L., Chen M., Zheng Y., Feng X., Wu H. 2023. Bacillus velezensis ZN-S10 Reforms the Rhizosphere Microbial Community and Enhances Tomato Resistance to TPN. Plants 12(20):3636 · DOI
B. subtilis · Ticari ürün (toprağa uygulama; yapraktan bitkisel ekstraktlar/harpin/bal ile birlikte program)domates · sera

Olumsuz sonuç: Bacillus spp./B. subtilis içeren biyorasyonel programlar külleme ve kurşuni küfü azalttı, ancak öz nekrozu (Pseudomonas corrugata), bakteriyel kanser ve mildiyö yoğunluğunu azaltmadı (AUDPC analizi).

Mekanizma: Değerlendirilmedi (program halinde uygulama)

Esquivel-Cervantes L.F., Tlapal-Bolaños B., Tovar-Pedraza J.M., Pérez-Hernández O., Leyva-Mir S.G., Camacho-Tapia M. 2022. Efficacy of Biorational Products for Managing Diseases of Tomato in Greenhouse Production. Plants 11(13):1638 · DOI

Sık sorulan sorular

Gövde öz nekrozu belirtileri nelerdir?

Gövdenin dışında uzunca, koyu kahverengi-siyah lekeler; gövde boyunca bol ek (hava) kökleri. Gövde boyuna kesilince öz kısmı kahverengi-siyah, boşluklu, merdiven basamağı gibi bölmeli (kademeli) çürümüş; ileride gövde içi tamamen boşalır. Üst kısımda solgunluk, yaprak sararması.

Gövde öz nekrozu neden olur?

Etmeni Pseudomonas corrugata (ayrıca P. mediterranea, P. viridiflava, Pectobacterium spp.) (bakteri). Gövde öz nekrozu başta Pseudomonas corrugata olmak üzere P. mediterranea, P. viridiflava gibi bakterilerin neden olduğu bir hastalıktır; özellikle aşırı azot, yüksek nem ve serin gecelerde, hızlı gelişen genç bitkilerde görülür. Gövdenin içi (öz) kahverengi-siyah renk alır, boşalır ve basamaklı bölmeler oluşur; dışta koyu lekeler ve bol hava kökü görülür.

Bacillus ile gövde öz nekrozu üzerine yapılmış çalışma var mı?

Evet. Bu hastalıkla ilgili tek doğrudan çalışma B. velezensis (B. amyloliquefaciens grubu) ile yapılmıştır: ZN-S10 suşu, öz nekrozu etmenlerinden P. viridiflava'ya karşı %60,31 kontrol etkinliği sağlamış ve kök bölgesi mikrobiyomunu korumuştur. Meksika'da serada toprağa B. subtilis içeren biyorasyonel programın öz nekrozunu (P. corrugata) azaltmadığı bildirilmiştir. Sonuçlar çalışmadaki suşa ve koşullara aittir.

Bitkimdeki hastalığı nasıl teşhis ettirebilirim?

Bu sayfa bir tanı aracı değildir. Tanı için ziraat mühendisine ya da il ve ilçe tarım ve orman müdürlüklerine başvurun. Belirtinin fotoğrafını WhatsApp'tan gönderirseniz ziraat mühendisimiz ön değerlendirme yapar.

Domates için diğer hastalıklar

Proverim nedir, ne değildir? Proverim, Tarım ve Orman Bakanlığı lisanslı, beş Bacillus türü içeren bir mikrobiyal gübredir (bitki besleme ürünü). Zirai ilaç değildir; hastalık ya da zararlıya karşı ilaç yerine kullanılmaz ve yalnızca etiketindeki talimata göre uygulanır. Ayrıntılar: İlkelerimiz ve yasal bilgilendirme.
Fotoğraf gönderin, ön değerlendirme alın